Γιατί τα ρωσικά πλήγματα στα λιμάνια χτυπούν την εφοδιαστική καρδιά της Ουκρανίας
Οι επαναλαμβανόμενες ρωσικές επιθέσεις στις λιμενικές εγκαταστάσεις της Οδησσού δεν αποτελούν απλώς ακόμη ένα επεισόδιο στον πόλεμο υποδομών. Πίσω από τα πλήγματα διακρίνεται μία ευρύτερη στρατηγική: η προσπάθεια της Ρωσίας να περιορίσει τη δυνατότητα της Ουκρανίας να χρησιμοποιεί τη Μαύρη Θάλασσα ως οικονομική αρτηρία και, σύμφωνα με ρωσικές πηγές και το Military Watch Magazine, ως πιθανό δίαυλο στρατιωτικής εφοδιαστικής.
Το Military Watch Magazine υποστηρίζει ότι τα χτυπήματα στα λιμάνια διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον περιορισμό της δυνατότητας κρατών του NATO να προμηθεύουν στρατιωτικό υλικό στην Ουκρανία.
Η εκτίμηση αυτή είναι ανάλυση του συγκεκριμένου μέσου και δεν αποτελεί ανεξάρτητα επιβεβαιωμένο στοιχείο για το περιεχόμενο κάθε φορτίου που περνά από τα λιμάνια.
Ωστόσο, ένα πράγμα είναι σαφές: η περιοχή της Οδησσού έχει τεράστια σημασία για την ουκρανική οικονομία και τις μεταφορές.
Και ακριβώς γι' αυτό βρίσκεται όλο και συχνότερα στο επίκεντρο.
Η πραγματική μάχη δεν γίνεται μόνο στο μέτωπο
Στον σύγχρονο πόλεμο, η δύναμη ενός στρατού δεν καθορίζεται μόνο από το πόσα άρματα ή πυραύλους διαθέτει.
Καθορίζεται από το αν μπορεί να τα μεταφέρει.
Να τα αποθηκεύσει.
Να τα ανεφοδιάσει.
Να διατηρήσει ανοιχτές τις γραμμές επικοινωνίας και μεταφοράς.
Αυτό μετατρέπει τα λιμάνια, τους σιδηροδρόμους, τις αποθήκες καυσίμων και τους ενεργειακούς κόμβους σε κρίσιμα στοιχεία της στρατιωτικής εξίσωσης.
Η Ρωσία φαίνεται να επιχειρεί ακριβώς πάνω σε αυτή τη λογική.
Αντί να αντιμετωπίζει μόνο το υλικό όταν αυτό φτάνει στο μέτωπο, επιδιώκει να αυξήσει το κόστος και τον κίνδυνο της μεταφοράς του πολύ νωρίτερα.
Yuzhny: Το λιμάνι που μπήκε ξανά στο στόχαστρο
Στις 24 Αυγούστου, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας υποστήριξε ότι έπληξε εγκαταστάσεις στο λιμάνι Yuzhny, γνωστό επίσης ως Pivdennyi, στην περιοχή της Οδησσού.
Σύμφωνα με τη ρωσική ανακοίνωση, μεταξύ των στόχων βρίσκονταν αποθήκες στρατιωτικού εξοπλισμού, δεξαμενές καυσίμων και ηλεκτρική υποδομή που τροφοδοτεί το λιμάνι.
Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί προέρχονται από τη ρωσική πλευρά και δεν είχαν, κατά τον χρόνο των αναφορών, επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα ως προς το πλήρες εύρος των ζημιών.
Δεν πρόκειται όμως για μεμονωμένο περιστατικό.
Στις 15 Αυγούστου, η Μόσχα είχε ανακοινώσει νέα πλήγματα σε λιμενικές εγκαταστάσεις σε Οδησσό, Yuzhny και Izmail, υποστηρίζοντας ότι οι εγκαταστάσεις χρησιμοποιούνταν για στρατιωτικές μεταφορές και αποθήκευση καυσίμων.
Η επανάληψη των επιθέσεων δείχνει ότι τα λιμάνια έχουν ενταχθεί πλέον σε μια συστηματικότερη εκστρατεία πίεσης.
Δεν χτυπιέται μόνο ένα λιμάνι – χτυπιέται ένα δίκτυο
Η σημασία του Yuzhny δεν βρίσκεται μόνο στις προβλήτες του.
Ένα μεγάλο λιμάνι είναι ένας ολόκληρος οργανισμός.
Χρειάζεται ηλεκτρική ενέργεια, σιδηροδρομικές συνδέσεις, οδικό δίκτυο, γερανούς, αποθηκευτικούς χώρους, δεξαμενές καυσίμων, συστήματα επικοινωνίας και προσωπικό.
Εάν πληγεί ένας κρίσιμος υποσταθμός, μπορεί να διαταραχθεί η λειτουργία πολλών εγκαταστάσεων ταυτόχρονα.
Εάν καταστραφούν αποθήκες, τα φορτία πρέπει να μεταφερθούν αλλού.
Εάν αυξηθεί ο κίνδυνος για τα πλοία, αυξάνονται οι ασφαλιστικές και μεταφορικές επιβαρύνσεις.
Αυτό είναι το πραγματικό βάθος της στρατηγικής των πληγμάτων.
Ο στόχος δεν χρειάζεται πάντοτε να είναι η απόλυτη καταστροφή ενός λιμανιού.
Αρκεί να γίνει η λειτουργία του ακριβότερη, πιο αργή και περισσότερο επικίνδυνη.
Η Οδησσός είναι πολύ περισσότερα από ένας στρατιωτικός στόχος
Εδώ βρίσκεται και η δεύτερη, ίσως ακόμη σημαντικότερη, διάσταση.
Τα λιμάνια της περιοχής της Οδησσού αποτελούν βασικές εξαγωγικές πύλες της Ουκρανίας προς τη Μαύρη Θάλασσα.
Μέσω αυτών περνούν γεωργικά προϊόντα και άλλα εμπορεύματα που εξασφαλίζουν πολύτιμα έσοδα για την ουκρανική οικονομία.
Αναλύσεις έχουν επισημάνει ότι η εντατικοποίηση των επιθέσεων στα λιμάνια μπορεί να περιορίσει σημαντικά τις εξαγωγές και να στερήσει από το Κίεβο σημαντικές εισροές συναλλάγματος.
Άρα τα πλήγματα έχουν δυνητικά διπλό αποτέλεσμα.
Από τη μία επηρεάζουν υποδομές που η Ρωσία υποστηρίζει ότι χρησιμοποιούνται για στρατιωτική εφοδιαστική.
Από την άλλη πιέζουν έναν από τους βασικούς μηχανισμούς χρηματοδότησης της ουκρανικής οικονομίας.
Το NATO και το πρόβλημα της εφοδιαστικής
Η δυτική στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία δεν τελειώνει τη στιγμή που ένα όπλο εγκαταλείπει μια αποθήκη στην Ευρώπη.
Από εκεί ξεκινά το δυσκολότερο κομμάτι.
Το υλικό πρέπει να μεταφερθεί με ασφάλεια, να αποθηκευτεί, να διανεμηθεί και τελικά να φτάσει στις μονάδες που το χρειάζονται.
Για χρόνια, οι χερσαίες γραμμές μέσω χωρών του NATO αποτέλεσαν τον βασικό κορμό αυτής της υποστήριξης.
Η σημασία των θαλάσσιων υποδομών είναι πιο σύνθετη και εξαρτάται από το είδος των φορτίων.
Γι' αυτό ο ισχυρισμός ότι τα πλήγματα στην Οδησσό «εμποδίζουν το NATO να προμηθεύσει όπλα» πρέπει να αντιμετωπίζεται ως στρατηγική εκτίμηση και όχι ως απόδειξη ότι όλος ή ακόμη και ο μεγαλύτερος όγκος δυτικού οπλισμού περνά από τα συγκεκριμένα λιμάνια.
Παρόλα αυτά, η διατάραξη οποιουδήποτε μεγάλου μεταφορικού κόμβου μειώνει τις διαθέσιμες επιλογές του Κιέβου και υποχρεώνει την ουκρανική πλευρά να διασπείρει μεγαλύτερους πόρους για την προστασία και αποκατάσταση υποδομών.
Το οικονομικό μέτωπο γίνεται πολεμικό
Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της εξέλιξης.
Η σύγκρουση στη Μαύρη Θάλασσα έχει πάψει προ πολλού να αφορά μόνο πολεμικά πλοία.
Αφορά φορτηγά πλοία.
Αφορά σιτηρά.
Αφορά καύσιμα.
Αφορά ηλεκτρικούς υποσταθμούς.
Αφορά ασφάλιστρα και εμπορικές διαδρομές.
Μόλις στις 23 Αυγούστου, ο Volodymyr Zelenskyy δήλωσε ότι η Russia είχε απορρίψει ουκρανική πρόταση για εκεχειρία όσον αφορά επιθέσεις κατά πλοίων που μεταφέρουν γεωργικά προϊόντα στη Μαύρη Θάλασσα, συνδέοντας το ζήτημα με τις ουκρανικές επιθέσεις στη ρωσική ενεργειακή υποδομή.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι τα λιμάνια και η ναυσιπλοΐα έχουν μετατραπεί σε μοχλό διαπραγμάτευσης.
Η Μόσχα προσπαθεί να δημιουργήσει ένα δίλημμα στο Κίεβο
Η στρατηγική πίεση μπορεί να περιγραφεί απλά.
Κάθε επιπλέον αντιαεροπορικό σύστημα που πρέπει να προστατεύσει ένα λιμάνι είναι ένα σύστημα που δεν βρίσκεται κάπου αλλού.
Κάθε ομάδα μηχανικών που επισκευάζει έναν υποσταθμό δεν εργάζεται σε άλλη στρατιωτική ή ενεργειακή εγκατάσταση.
Κάθε νέα διαδρομή logistics που δημιουργείται επειδή μια υπάρχουσα έχει καταστεί επικίνδυνη απαιτεί χρόνο και χρήμα.
Έτσι, ακόμη και όταν ένα πλήγμα δεν καταστρέφει οριστικά μια εγκατάσταση, μπορεί να δημιουργήσει σωρευτικό κόστος.
Αυτό ακριβώς αποτελεί τη λογική του πολέμου φθοράς.
Το μεγάλο στοίχημα της Μαύρης Θάλασσας
Η μάχη για την Οδησσό δεν είναι λοιπόν μόνο μάχη για μία πόλη.
Είναι μάχη για τις αρτηρίες που κρατούν την Ukraine συνδεδεμένη με τη διεθνή οικονομία.
Είναι μάχη για το πόσο εύκολα μπορούν να μετακινηθούν καύσιμα, εμπορεύματα και στρατιωτικός εξοπλισμός.
Και είναι ταυτόχρονα μάχη για το πόσο κοστίζει στη Δύση να διατηρεί λειτουργικό το ουκρανικό κράτος και τις ένοπλες δυνάμεις του.
Αυτό εξηγεί γιατί τα λιμάνια της Οδησσού, του Yuzhny και του Chornomorsk αποκτούν σημασία πολύ μεγαλύτερη από εκείνη που φαίνεται στον χάρτη.
Για τη Μόσχα, αποτελούν σημεία στα οποία μπορεί να ασκήσει πίεση ταυτόχρονα στη στρατιωτική και στην οικονομική αντοχή της Ukraine.
Για το Κίεβο, αποτελούν ζωτικές πύλες που πρέπει να παραμείνουν ανοικτές.
Και για την Ευρώπη, κάθε σοβαρή διατάραξη αυτών των διαδρομών σημαίνει ότι η υποστήριξη προς την Ουκρανία γίνεται πιο περίπλοκη και ακριβότερη.
Ο πόλεμος της Μαύρης Θάλασσας, επομένως, δεν κρίνεται μόνο από το ποιος ελέγχει τα νερά. Κρίνεται και από το ποιος μπορεί να κρατήσει ανοιχτές —ή να κλείσει— τις αρτηρίες που τροφοδοτούν έναν ολόκληρο πόλεμο.
www.bankingnews.gr
Το Military Watch Magazine υποστηρίζει ότι τα χτυπήματα στα λιμάνια διαδραματίζουν σημαντικό ρόλο στον περιορισμό της δυνατότητας κρατών του NATO να προμηθεύουν στρατιωτικό υλικό στην Ουκρανία.
Η εκτίμηση αυτή είναι ανάλυση του συγκεκριμένου μέσου και δεν αποτελεί ανεξάρτητα επιβεβαιωμένο στοιχείο για το περιεχόμενο κάθε φορτίου που περνά από τα λιμάνια.
Ωστόσο, ένα πράγμα είναι σαφές: η περιοχή της Οδησσού έχει τεράστια σημασία για την ουκρανική οικονομία και τις μεταφορές.
Και ακριβώς γι' αυτό βρίσκεται όλο και συχνότερα στο επίκεντρο.
Η πραγματική μάχη δεν γίνεται μόνο στο μέτωπο
Στον σύγχρονο πόλεμο, η δύναμη ενός στρατού δεν καθορίζεται μόνο από το πόσα άρματα ή πυραύλους διαθέτει.
Καθορίζεται από το αν μπορεί να τα μεταφέρει.
Να τα αποθηκεύσει.
Να τα ανεφοδιάσει.
Να διατηρήσει ανοιχτές τις γραμμές επικοινωνίας και μεταφοράς.
Αυτό μετατρέπει τα λιμάνια, τους σιδηροδρόμους, τις αποθήκες καυσίμων και τους ενεργειακούς κόμβους σε κρίσιμα στοιχεία της στρατιωτικής εξίσωσης.
Η Ρωσία φαίνεται να επιχειρεί ακριβώς πάνω σε αυτή τη λογική.
Αντί να αντιμετωπίζει μόνο το υλικό όταν αυτό φτάνει στο μέτωπο, επιδιώκει να αυξήσει το κόστος και τον κίνδυνο της μεταφοράς του πολύ νωρίτερα.
Yuzhny: Το λιμάνι που μπήκε ξανά στο στόχαστρο
Στις 24 Αυγούστου, το ρωσικό υπουργείο Άμυνας υποστήριξε ότι έπληξε εγκαταστάσεις στο λιμάνι Yuzhny, γνωστό επίσης ως Pivdennyi, στην περιοχή της Οδησσού.
Σύμφωνα με τη ρωσική ανακοίνωση, μεταξύ των στόχων βρίσκονταν αποθήκες στρατιωτικού εξοπλισμού, δεξαμενές καυσίμων και ηλεκτρική υποδομή που τροφοδοτεί το λιμάνι.
Οι συγκεκριμένοι ισχυρισμοί προέρχονται από τη ρωσική πλευρά και δεν είχαν, κατά τον χρόνο των αναφορών, επιβεβαιωθεί ανεξάρτητα ως προς το πλήρες εύρος των ζημιών.
Δεν πρόκειται όμως για μεμονωμένο περιστατικό.
Στις 15 Αυγούστου, η Μόσχα είχε ανακοινώσει νέα πλήγματα σε λιμενικές εγκαταστάσεις σε Οδησσό, Yuzhny και Izmail, υποστηρίζοντας ότι οι εγκαταστάσεις χρησιμοποιούνταν για στρατιωτικές μεταφορές και αποθήκευση καυσίμων.
Η επανάληψη των επιθέσεων δείχνει ότι τα λιμάνια έχουν ενταχθεί πλέον σε μια συστηματικότερη εκστρατεία πίεσης.
Δεν χτυπιέται μόνο ένα λιμάνι – χτυπιέται ένα δίκτυο
Η σημασία του Yuzhny δεν βρίσκεται μόνο στις προβλήτες του.
Ένα μεγάλο λιμάνι είναι ένας ολόκληρος οργανισμός.
Χρειάζεται ηλεκτρική ενέργεια, σιδηροδρομικές συνδέσεις, οδικό δίκτυο, γερανούς, αποθηκευτικούς χώρους, δεξαμενές καυσίμων, συστήματα επικοινωνίας και προσωπικό.
Εάν πληγεί ένας κρίσιμος υποσταθμός, μπορεί να διαταραχθεί η λειτουργία πολλών εγκαταστάσεων ταυτόχρονα.
Εάν καταστραφούν αποθήκες, τα φορτία πρέπει να μεταφερθούν αλλού.
Εάν αυξηθεί ο κίνδυνος για τα πλοία, αυξάνονται οι ασφαλιστικές και μεταφορικές επιβαρύνσεις.
Αυτό είναι το πραγματικό βάθος της στρατηγικής των πληγμάτων.
Ο στόχος δεν χρειάζεται πάντοτε να είναι η απόλυτη καταστροφή ενός λιμανιού.
Αρκεί να γίνει η λειτουργία του ακριβότερη, πιο αργή και περισσότερο επικίνδυνη.
Η Οδησσός είναι πολύ περισσότερα από ένας στρατιωτικός στόχος
Εδώ βρίσκεται και η δεύτερη, ίσως ακόμη σημαντικότερη, διάσταση.
Τα λιμάνια της περιοχής της Οδησσού αποτελούν βασικές εξαγωγικές πύλες της Ουκρανίας προς τη Μαύρη Θάλασσα.
Μέσω αυτών περνούν γεωργικά προϊόντα και άλλα εμπορεύματα που εξασφαλίζουν πολύτιμα έσοδα για την ουκρανική οικονομία.
Αναλύσεις έχουν επισημάνει ότι η εντατικοποίηση των επιθέσεων στα λιμάνια μπορεί να περιορίσει σημαντικά τις εξαγωγές και να στερήσει από το Κίεβο σημαντικές εισροές συναλλάγματος.
Άρα τα πλήγματα έχουν δυνητικά διπλό αποτέλεσμα.
Από τη μία επηρεάζουν υποδομές που η Ρωσία υποστηρίζει ότι χρησιμοποιούνται για στρατιωτική εφοδιαστική.
Από την άλλη πιέζουν έναν από τους βασικούς μηχανισμούς χρηματοδότησης της ουκρανικής οικονομίας.
Το NATO και το πρόβλημα της εφοδιαστικής
Η δυτική στρατιωτική βοήθεια προς την Ουκρανία δεν τελειώνει τη στιγμή που ένα όπλο εγκαταλείπει μια αποθήκη στην Ευρώπη.
Από εκεί ξεκινά το δυσκολότερο κομμάτι.
Το υλικό πρέπει να μεταφερθεί με ασφάλεια, να αποθηκευτεί, να διανεμηθεί και τελικά να φτάσει στις μονάδες που το χρειάζονται.
Για χρόνια, οι χερσαίες γραμμές μέσω χωρών του NATO αποτέλεσαν τον βασικό κορμό αυτής της υποστήριξης.
Η σημασία των θαλάσσιων υποδομών είναι πιο σύνθετη και εξαρτάται από το είδος των φορτίων.
Γι' αυτό ο ισχυρισμός ότι τα πλήγματα στην Οδησσό «εμποδίζουν το NATO να προμηθεύσει όπλα» πρέπει να αντιμετωπίζεται ως στρατηγική εκτίμηση και όχι ως απόδειξη ότι όλος ή ακόμη και ο μεγαλύτερος όγκος δυτικού οπλισμού περνά από τα συγκεκριμένα λιμάνια.
Παρόλα αυτά, η διατάραξη οποιουδήποτε μεγάλου μεταφορικού κόμβου μειώνει τις διαθέσιμες επιλογές του Κιέβου και υποχρεώνει την ουκρανική πλευρά να διασπείρει μεγαλύτερους πόρους για την προστασία και αποκατάσταση υποδομών.
Το οικονομικό μέτωπο γίνεται πολεμικό
Αυτό είναι ίσως το σημαντικότερο στοιχείο της εξέλιξης.
Η σύγκρουση στη Μαύρη Θάλασσα έχει πάψει προ πολλού να αφορά μόνο πολεμικά πλοία.
Αφορά φορτηγά πλοία.
Αφορά σιτηρά.
Αφορά καύσιμα.
Αφορά ηλεκτρικούς υποσταθμούς.
Αφορά ασφάλιστρα και εμπορικές διαδρομές.
Μόλις στις 23 Αυγούστου, ο Volodymyr Zelenskyy δήλωσε ότι η Russia είχε απορρίψει ουκρανική πρόταση για εκεχειρία όσον αφορά επιθέσεις κατά πλοίων που μεταφέρουν γεωργικά προϊόντα στη Μαύρη Θάλασσα, συνδέοντας το ζήτημα με τις ουκρανικές επιθέσεις στη ρωσική ενεργειακή υποδομή.
Η εξέλιξη αυτή δείχνει ότι τα λιμάνια και η ναυσιπλοΐα έχουν μετατραπεί σε μοχλό διαπραγμάτευσης.
Η Μόσχα προσπαθεί να δημιουργήσει ένα δίλημμα στο Κίεβο
Η στρατηγική πίεση μπορεί να περιγραφεί απλά.
Κάθε επιπλέον αντιαεροπορικό σύστημα που πρέπει να προστατεύσει ένα λιμάνι είναι ένα σύστημα που δεν βρίσκεται κάπου αλλού.
Κάθε ομάδα μηχανικών που επισκευάζει έναν υποσταθμό δεν εργάζεται σε άλλη στρατιωτική ή ενεργειακή εγκατάσταση.
Κάθε νέα διαδρομή logistics που δημιουργείται επειδή μια υπάρχουσα έχει καταστεί επικίνδυνη απαιτεί χρόνο και χρήμα.
Έτσι, ακόμη και όταν ένα πλήγμα δεν καταστρέφει οριστικά μια εγκατάσταση, μπορεί να δημιουργήσει σωρευτικό κόστος.
Αυτό ακριβώς αποτελεί τη λογική του πολέμου φθοράς.
Το μεγάλο στοίχημα της Μαύρης Θάλασσας
Η μάχη για την Οδησσό δεν είναι λοιπόν μόνο μάχη για μία πόλη.
Είναι μάχη για τις αρτηρίες που κρατούν την Ukraine συνδεδεμένη με τη διεθνή οικονομία.
Είναι μάχη για το πόσο εύκολα μπορούν να μετακινηθούν καύσιμα, εμπορεύματα και στρατιωτικός εξοπλισμός.
Και είναι ταυτόχρονα μάχη για το πόσο κοστίζει στη Δύση να διατηρεί λειτουργικό το ουκρανικό κράτος και τις ένοπλες δυνάμεις του.
Αυτό εξηγεί γιατί τα λιμάνια της Οδησσού, του Yuzhny και του Chornomorsk αποκτούν σημασία πολύ μεγαλύτερη από εκείνη που φαίνεται στον χάρτη.
Για τη Μόσχα, αποτελούν σημεία στα οποία μπορεί να ασκήσει πίεση ταυτόχρονα στη στρατιωτική και στην οικονομική αντοχή της Ukraine.
Για το Κίεβο, αποτελούν ζωτικές πύλες που πρέπει να παραμείνουν ανοικτές.
Και για την Ευρώπη, κάθε σοβαρή διατάραξη αυτών των διαδρομών σημαίνει ότι η υποστήριξη προς την Ουκρανία γίνεται πιο περίπλοκη και ακριβότερη.
Ο πόλεμος της Μαύρης Θάλασσας, επομένως, δεν κρίνεται μόνο από το ποιος ελέγχει τα νερά. Κρίνεται και από το ποιος μπορεί να κρατήσει ανοιχτές —ή να κλείσει— τις αρτηρίες που τροφοδοτούν έναν ολόκληρο πόλεμο.
www.bankingnews.gr
Σχόλια αναγνωστών